U jednoj od najmanjih i najbogatijih zemalja Evrope živi zajednica koja je ovamo stigla u najtežim godinama. Luksemburg je tokom devedesetih primio hiljade izbjeglica iz bivše Jugoslavije, a ljudi iz Crne Gore i Bosne i Hercegovine danas su prepoznatljiv dio njegovog društva.
Brojke koje govore
Prema podacima luksemburškog zavoda za statistiku STATEC na dan 1. januara 2020. godine, u Luksemburgu je živjelo 3.163 državljana Crne Gore, što je 22 posto svih građana iz evropskih zemalja izvan Evropske unije – daleko najveća takva grupa. Slijede Srbija s 1.850, Bosna i Hercegovina s 1.509 i Kosovo s 1.291 državljaninom. Udio ovih zajednica u stanovništvu do devedesetih je bio oko jedan posto, a 2001. godine porastao je na 2,8 posto.
Statistika po državljanstvu ipak ne govori sve, jer su mnogi u međuvremenu primili luksemburško državljanstvo. Procjene navode da u zemlji živi oko 12.000 ljudi porijeklom iz Crne Gore. Većina je stigla kao izbjeglice tokom ratova devedesetih, a većinu čine muslimani.
Najveća grupa među muslimanima
Muslimanska zajednica u Luksemburgu bila je sredinom sedamdesetih godina sasvim mala – oko 300 ljudi – a do sredine devedesetih narasla je na više od 3.000. Potom se udvostručila, najviše zahvaljujući tražiocima azila iz bivše Jugoslavije, ponajviše Bošnjacima, ali i muslimanima iz Albanije, Kosova, Srbije i Crne Gore. Uz izbjeglice su stizali i radnici, na osnovu sporazuma o radu između Luksemburga i Jugoslavije. Prema podacima iz 2013. godine, Bošnjaci su s 2.303 osobe bili najbrojnija grupa među muslimanima u zemlji.
Islam je u Luksemburgu zakonski priznat od 2015. godine. U zemlji djeluje šest džamija, među ostalim u Mameru, gdje je i Islamski kulturni centar, te u Esch-sur-Alzetteu, Wiltzu, Diekirchu i gradu Luksemburgu, a hutbe se drže na arapskom, bosanskom, francuskom i engleskom jeziku.
Nova generacija već je rođena i odrasla u Luksemburgu. Lëtzebuerger Journal je krajem 2023. pisao o mladim ženama čije su porodice izbjegle pred ratom u Bosni – jedna je rođena 1999. u izbjegličkom smještaju i danas je pravnica, druga je nastavnica u međunarodnoj školi – kao o primjeru zajednice koja je obogatila kulturni život zemlje.
Izvori: chronicle.lu, en.wikipedia.org, en.wikipedia.org, journal.lu
